Daktilo 1984Daktilo 1984
  • İZLE
    • Çavuşesku’nun Termometresi
    • Nabız
    • Berlin Duvarı
    • Varsayılan Ekonomi
    • Kiev Radyosu
    • Müşahit
    • Masa
    • Mayhoş Muhabbetler
    • Tarihin Tuzu
    • Tümünü Gör
  • OKU
    • Yazılar
    • Forum
    • Röportajlar
    • Bültenler
    • D84 Intelligence
    • Çeviriler
    • Asterisk2050
    • Başkanlık Sistemi Projesi
    • Yazarlar
  • DİNLE
    • Mutfakta Ne Var?
    • Sinekritik
    • SPQRCAST
    • Sinekli Bakkal
    • Tümünü Gör
  • SÖYLE
  • Hakkımızda
  • İletişim
  • E-Bültene Abone Ol
Facebook Twitter Instagram Telegram
Twitter Facebook YouTube Instagram Telegram
Daktilo 1984Daktilo 1984
Destek Ol Abone Ol
  • İZLE
    • Çavuşesku’nun Termometresi
    • Nabız
    • Berlin Duvarı
    • Varsayılan Ekonomi
    • Kiev Radyosu
    • Müşahit
    • Masa
    • Mayhoş Muhabbetler
    • Tarihin Tuzu
    • Tümünü Gör
  • OKU
    • Yazılar
    • Forum
    • Röportajlar
    • Bültenler
    • D84 Intelligence
    • Çeviriler
    • Asterisk2050
    • Başkanlık Sistemi Projesi
    • Yazarlar
  • DİNLE
    • Mutfakta Ne Var?
    • Sinekritik
    • SPQRCAST
    • Sinekli Bakkal
    • Tümünü Gör
  • SÖYLE
Daktilo 1984Daktilo 1984
Anasayfa » Dünya Gündemi: Bolsonaro Destekçileri Kongre Binasını Bastı
Bültenler

Dünya Gündemi: Bolsonaro Destekçileri Kongre Binasını Bastı

Bahadır Çelebi10 Ocak 20234 dk Okuma Süresi
Paylaş
Twitter Facebook LinkedIn Email WhatsApp

Hariçten Gazel Haftalık Dış Haberler Bülteni (3-9 Ocak 2023)

“Tarih tekerrürden ibarettir” gibi karikatürize söylemlerden pek hoşlanmam. Bu tür klişe cümlelerin insan ve toplumun karmaşık gerçekliğine fazlaca indirgemeci bir anlayışla yaklaştığını düşünürüm. Ancak bazen bu tip cümlelerin neden klişe olduğunu anlamamızı kolaylaştıran örnekler de yaşanmıyor değil. Zira tarih belli açılardan tekerrür edebildiği gibi küresel çapta birbirinden etkilenen rejimler, siyasal topluluklar ve hareketler kimi zaman çok benzer ve şaşırtıcı eylemlerde de bulunabiliyor.

Son dönemde popülist ve otoriteryen eğilimlere sahip liderlerden sıklıkla söz eder olduk. Bu liderler birçok bakımdan birbirlerine benziyor, söylem ve politikalarda ortaklaşıyorlar. Başkanlık sisteminin uygulandığı ABD ve Brezilya’da, Donald Trump ve Jair Bolsonaro’nun seçimleri kaybetmeleri ve ardından yaşananlar öylesine birbirine benziyor ki şaşırmamak elde değil. Bu iki liderin takipçileriyle kurdukları samimi duygudaşlık ile onları harekete geçirebilmeleri ve seçim sonucu gibi oy sayımıyla kanıtlanabilecek somut bir durumda dahi komplolarla takipçilerini gerçek durumun tersine inandırabilmeleri, sanırım yaşadığımız çağda siyaset olgusunu doğru okuyabilmek adına bizlere çok şey söylüyor.

Bu iki popülist lider; kurulu düzeni yıkma, halkın gerçek çıkarlarını ve güvenliğini sağlama imajını güçlü bir şekilde çizdiler. Sıklıkla ve istikrarlı bir şekilde kendi kitlelerini bir arada tutmak için yalana başvurdular. Hakikat-sonrası olarak adlandırdığımız dönemin iki tipik siyasetçisi olarak ön plana çıktılar. Aşı karşıtlığı gibi konularda örtüştüler ve komplocu bakışla her şeyi basite indirgeyerek açıklayıp kitlelerine sundular. Geniş kitleleri yönlendirmek konusunda mahirdiler. Ancak tüm bunlar iki lidere de seçimi tekrar kazanmak için yetmedi.

Seçimi kaybetmek ne Trump’ı ne de Bolsonaro’yu gerçekten kaybettiğine ve sandıktan kendisine rakiplerine göre daha az oy çıktığına inandırmaya yetti. Kendi gerçekliklerinde yaşayan bu iki lider, takipçilerini de seçimi kaybettikten sonra sonuçları kabullenmemeleri ve iktidar değişimine direnmeleri konusunda cesaretlendirdiler. İktidarları döneminde inşa ettikleri komplocu söylem ve başarı hikayesinin doğal bir uzantısı olarak seçimlerin de onların kutlu yürüyüşünü kesmek için kullanıldığını kolaylıkla öne sürüp kitlelerini buna inandırdılar.

Trump 2020 Kasım’ında, Bolsonaro ise 2022 Ekim’inde kaybettiği seçimleri hileli olarak nitelendirdi. Hiçbir kanıt olmamasına rağmen iki lider de rakiplerinin oyları çaldığını ve seçimi aslında kendilerinin kazandığını iddia ve ima etti. Seçimlerin sonuçlanmasından yılbaşındaki görev teslimine kadar geçen sürede Trump sonuçları kabul etmediğini ifade ederken Bolsonaro genelde sessiz kalarak taraftarlarının içten içe Lula hükümetine ve seçim sonuçlarına karşı biriken öfkelerini destekledi.

Trump’ın seçim sonuçlarını kabullenmeyişi, 6 Ocak 2021’de ABD Kongresi’nde yapılan ve seçim sonuçlarının onaylanacağı toplantı sırasında sayıları 4 bine ulaşan Trump taraftarı göstericinin ABD tarihinde örneği pek görülmemiş şekilde Kongre binasını basmasıyla sonuçlandı. Trump’ın ve destekçilerinin seçim makinelerinin çarpıklığına dair uydurduğu komplolar ve seçim sonuçlarıyla ilgili söylemeye devam ettiği yalanlar, geniş kitleleri etkilemiş ve ABD tarihine geçen bu şoke edici olayın yaşanmasına neden olmuştu.

Ve evet, tarih tekerrür etti. Yine bir popülist lider, yine kaybedilen bir seçim, yine kabul edilemeyen sonuçlar ve söylenen yalanlar… Jair Bolsonaro önce seçim sonuçlarını kabul etmek istemedi. Çevresindekiler tarafından görevi devretmeye ikna edildi ve görev teslim törenine katılmayarak Florida’ya kaçtı. Bolsonaro destekçileri ise seçimi Lula’nın kazanmasından bu yana yol kapatma eylemleri gibi yollara başvurup Brezilya ordusuna, darbe yaparak Lula’yı yönetimden devirme konusunda çağrıda bulunmayı sürdürdüler. Bolsonaro destekçileri demokrasi istiyordu, ama bunun yolu öncelikle ordunun Lula’ya darbe yaparak yönetimi Bolsonaro’ya geri vermesiydi! Son olarak ise Brezilya’nın başkenti Brasilia’da Bolsonaro yanlısı binlerce gösterici Kongre, Başkanlık Sarayı ve Temsilciler Meclisini bastılar ve ortalığı kırıp geçirdiler.

Bolsonaro seçimlerden önce “beni yalnızca Tanrı görevden alabilir” demişti. Seçim sonuçlandıktan sonra 44 saat sessizliğini koruyan Bolsonaro, 2 dakika süren bir açıklama ile Lula’nın adını ağzına almadan yetki devrinin başlaması talimatının verildiğini söyleyerek sonuçları üstü örtük de olsa kabullenmek durumunda kalmıştı. Bolsonaro, başına geleceklerden korkmuş olacak ki yeni hükümetin görevi devralmasından iki gün önce ABD’nin Florida eyaletine kaçtı. Ancak Brezilya güvenlik güçleri içinde, ciddi bir Bolsonarocu ekibin iş başında olduğu biliniyor. Nitekim çıkan olaylarda güvenliğin sağlanmasının gecikmesi biraz da bu duruma bağlanıyor. Göstericilerin Lula’nın geçmişte yolsuzluktan hapis yatmış olmasına yönelik tepkileri ve onun şahsına olan kinleri de not edilmeli. Hem bürokrasi içindeki Bolsonarocu memurlar hem de Lula’ya tepki duyan ciddi bir kesimin varlığı, Bolsonaro ülkeden kaçmış bile olsa Lula’nın işinin zor olacağını gösteriyor.

Sonuçta Lula hükümeti Kongre baskını için soruşturma başlattı, yüzlerce gösterici göz altına alındı. Zarar gören kamu binaları tamir edilmeye başlandı. Brezilya’da hayat normale döndü. Florida’da zincir bir burger evinde görüntülenen Bolsonaro, gösterilerle ilgili yatıştırıcı bir tweet attı (Trump da ABD Kongre Baskını sırasında bunu yapmak zorunda kalmıştı). Demokrasi ve onun en belirgin sembolü olan sandık, nihai sonuca karar vermiş oldu. ABD ve Brezilya’da yaşanan baskınlar ise bize demokrasinin ne kadar kırılgan ve popülizmin ne kadar tehlikeli olduğunu bir kez daha göstermiş oldu. 8 Ocak 2023 günü Brasilia’da yaşananları, 6 Ocak 2021’de Washington’da yaşanan baskınla karşılaştırarak değerlendirmek istedim. Zira tarih bazı açılardan tekerrür etmiş oldu, ancak her zamanki gibi her toplumsal olayın kendi koşulları gereği farklı yönlerinin ortaya çıkmasıyla tekerrür etti.

Dünya Hariçten Gazel R1
Paylaş Twitter Facebook LinkedIn Email WhatsApp
Önceki İçerikVesayet Tartışmasının Ardı | Çavuşesku’nun Termometresi #141
Sonraki İçerik Akkuyu: Nükleer Santral mi Rusya’nın Üssü mü?

Diğer İçerikler

Bültenler

Dünya Gündemi: Suudi Arabistan-İran Yakınlaşması

21 Mart 2023 Bahadır Çelebi
Videolar

Ortadoğu’da Kartları Kim Karacak? | Berlin Duvarı #42

20 Mart 2023 İpek Maya Saygın ve İlkan Dalkuç
Bültenler

Ekonomi Gündemi: SVB’den Sonra Credit Suisse Krizi de Çözüldü

20 Mart 2023 Caner Gerek

Yorumlar kapalı.

Güncel İçerikler

Dünya Gündemi: Suudi Arabistan-İran Yakınlaşması

21 Mart 2023 Bültenler Bahadır Çelebi

Türk Toplumu Muhafazakâr mı?

20 Mart 2023 Yazılar Barış Uzun

Ekonomi Gündemi: SVB’den Sonra Credit Suisse Krizi de Çözüldü

20 Mart 2023 Bültenler Caner Gerek

Deprem ve Sivil Toplum | Sema Genel Karaosmanoğlu: Yeniden inşa sürecinde kamu ve sivil toplum birlikte hareket etmeli

19 Mart 2023 Röportajlar Meltem Suat

E-Bültene Abone Olun

Güncel içeriklerden ilk siz haberdar olun




İçerik
  • Yazılar
  • Podcast
  • Forum
  • Röportajlar
  • Çeviriler
  • Özetler
  • Bültenler
  • D84 INTELLIGENCE
Konular
  • Siyaset
  • Ekonomi
  • Dünya
  • Tarih
  • Kültür Sanat
  • Spor
  • Rapor
  • Gezi
Sosyal Medya
  • Twitter
  • Facebook
  • Instagram
  • Youtube
  • Apple Podcast
  • Spotify Podcast
  • Telegram
Kurumsal
  • Anasayfa
  • Hakkımızda
  • İletişim
  • Yazarlar
  • İçerik Sağlayıcılar
  • Yayın İlkeleri ve Yazım Kuralları
© 2023 DAKTİLO1984
  • KVKK Politikası
  • Çerez Politikası
  • Aydınlatma Metni
  • Açık Rıza Beyanı

Arama kelimesini girin ve Enter'a tıklayın. İptal etmek için Esc'ye tıklayın.